TİCİS TÜRKİYE · 05.09.2026
Mevzuat kontrol tarihi: 5 Eylül 2026 · TİCİS Haftalık Araştırma
Avrupa’ya para göndermenin doğru yolu; işlemin nedenini, kullanılacak kanalı ve her iki ülkedeki yükümlülükleri birlikte belirlemektir. Şirket sermayesi, aile desteği, mal bedeli ve taşınmaz alımı aynı dosyayla değerlendirilmez.
Bu rehber Türkiye’den AB’nin 27 üyesine transferlerin ortak hukuki çerçevesini, seçilmiş ulusal bildirim örneklerini ve kabul edilmiş 2027 değişikliklerini ele alır. AB dışındaki Avrupa ülkeleri ayrı değerlendirilir. Ülkelerin bütün vergi, miras, şirket ve yatırım mevzuatının eksiksiz dökümü değildir; işlem özelindeki teyit için resmî kaynaklara yönlendirir.
1. Havale için tek bir Avrupa üst sınırı var mı?
ABİHA’nın 63–66. maddeleri, üçüncü ülkelerle sermaye hareketlerini de kapsayan serbestlik ve istisna çerçevesini kurar. Bu, her transferin koşulsuz kabulü anlamına gelmez. Vergi, kamu güvenliği ve diğer hukuka uygun kontroller uygulanabilir. Bankanın günlük işlem limiti, yasal transfer yasağıyla aynı şey değildir.
2. Türkiye’den çıkış: yatırım sermayesi doğru sınıflandırılmalı
TCMB Sermaye Hareketleri Genelgesi’nin 10. maddesine göre Türkiye’de yerleşik kişiler, yurt dışında şirket kurma, ortaklığa katılma veya şube açma amacıyla nakdi sermayeyi bankalar üzerinden gönderebilir. Sermaye ihracı bilgilerini işlemden itibaren 30 gün içinde ilgili bakanlıklara bildirme görevi bankaların genel müdürlüklerine aittir. Bu, yatırımcının transfer öncesi beklemesi gereken bir izin süresi değildir.
TCMB — Sermaye Hareketleri Genelgesi, Art. 10
TİCİS önerisi: Bankaya yalnızca “para transferi” demek yerine gerçek işlem türünü bildirin. Sermaye, ortak borcu, hizmet bedeli ve kişisel birikim aktarımını birbirinin yerine kullanmayın. Sözleşme ve muhasebe kaydı aynı ekonomik nedeni göstermeli; kaynağa ilişkin belgeler önceden hazırlanmalıdır.
3. Banka hangi bilgileri isteyebilir?
AB’nin 2015/849 sayılı Direktifi kapsamındaki ulusal kurallar; müşteri ve gerçek faydalanıcının tespitini, iş ilişkisinin amacını ve işlemlerin izlenmesini içerir. Türkiye tarafında MASAK yükümlülükleri de geçerlidir. Paranın meşru kaynağı ve ekonomik gerekçesine ilişkin ek belgeler risk değerlendirmesi kapsamında istenebilir.
EU 2015/849, Art. 13–14 · MASAK
30 Aralık 2024’ten beri uygulanan AB 2023/1113 Tüzüğü, transferlere eşlik eden gönderen ve alıcı bilgilerini düzenler. Eksik bilgi, risk esaslı inceleme, askıya alma veya ret doğurabilir. Kripto varlık transferleri de kapsamdadır; kripto kullanmak kimlik ve izlenebilirlik yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz.
4. İşlem dosyasında neler bulunmalı?
Aşağıdaki liste TİCİS’in hazırlık önerisidir; her bankada aynen uygulanacak sabit bir yasal belge listesi değildir. İşleme özel gereklilikleri bankadan yazılı alın.
Kendi hesabına birikim aktarımı
Hesap sahipliği, birikimin kaynağını gösteren hesap hareketleri ve gerektiğinde satış veya gelir belgelerini hazırlayın.
Aile desteği, hediye veya miras
Tarafların ilişkisini ve işlemin niteliğini açıklayın. Bağış veya miras belgeleriyle ilgili vergi değerlendirmesini birlikte ele alın.
Mal veya hizmet ödemesi
Sözleşme, fatura/proforma, teslim şartları, doğru şirket unvanı ve alıcı hesabını eşleştirin. Açıklamada ilgili fatura veya sözleşme referansını kullanın.
Şirket kuruluşu ve sermaye artırımı
Şirket belgeleri, ortaklık yapısı, yetkili organ kararı, sermaye taahhüdü ve banka talimatını hazırlayın. Ortak veya şirketler arası borç için ayrı sözleşme, vade/faiz şartları ve vergi-transfer fiyatlandırması incelemesi gerekir.
Taşınmaz veya işletme satın alma
Satış sözleşmesi, karşı taraf ve mülkiyet incelemesini tamamlayın. Ülkeye göre noter, emanet hesap ve yatırım izinlerini transferden önce netleştirin.
5. Nakit taşımak ile banka havalesi farklıdır
AB’ye giriş veya AB’den çıkışta 10.000 avro ve üzeri nakit ve kapsamdaki eşdeğer değerler gümrüğe beyan edilir. AB içi seyahatte ek ulusal kurallar bulunabilir. Bu eşik, banka havalesine konulmuş üst sınır değildir; eşik altındaki her işlem de denetimden muaf sayılmaz.
European Commission — EU Cash Controls
Türkiye’nin güncel gümrük rehberinde yolcu beraberinde 185.000 TL üzeri Türk parası ve 10.000 avro üzeri döviz için beyan belirtilir. Ayrıca bazı sermaye ve kişisel sermaye hareketlerinin bankalar üzerinden yapılması gerekir. Türkiye’deki beyan AB beyanının yerine geçmez; beyan da her amaçla nakit çıkarma izni değildir.
T.C. Ticaret Bakanlığı — Nakit çıkışı · T.C. Ticaret Bakanlığı — Nakit Kontrolleri
6. SEPA, SWIFT ve transfer maliyeti
SEPA’nın coğrafi kapsamı AB’den geniştir. EPC’nin kontrol edilen listesinde Türkiye yer almamaktadır. Avrupa’daki bir IBAN’a avro göndermek, Türkiye çıkışlı işlemi otomatik olarak SEPA transferine dönüştürmez. Kullanılacak ödeme kanalı, katılımcı kuruluşlar ve alıcıya ulaşacak net tutar bankadan teyit edilmelidir.
European Payments Council — SEPA
TİCİS önerisi: Kur marjı, gönderici masrafı, muhabir/alıcı banka kesintisi, beklenen valör ve iade ücretini tek teklifte karşılaştırın. Bankanın dosyayı incelemesi için zaman ayırın; başka bir bankanın aynı gün sonuçlandırmış olması süre garantisi değildir.
7. Ülkeye göre değişen üç bildirim örneği
Almanya: Bundesbank, Almanya’da yerleşik gerçek kişilerin belirli dış ödemelerinde 1 Ocak 2025’ten itibaren 50.000 avro üzeri bildirim eşiğini açıklar. Kendi hesapları arasındaki transferler istisnadır. Esas vatandaşlık değil yerleşiklik ve işlem türüdür; bu tutar havale yasağı değildir.
Deutsche Bundesbank — Zahlungsmeldungen
Fransa: Fransa’da vergi mukimi kişilerin yurt dışındaki hesapları için 3916/3916-bis bildirimi gündeme gelebilir. Bu bir hesap bildirimidir; Fransa’ya gelen her havaleye uygulanacak tek işlem eşiği değildir. Kapsam ve istisnalar ayrıca kontrol edilmelidir.
İspanya: Circular 4/2012 kapsamındaki ETE bildirimi yerleşiklerin dış işlemleri ile yurt dışı varlık/borç bakiyelerini dikkate alır. İlgili tutarlar 1 milyon avroyu aşmıyorsa bildirim kural olarak Banco de España’nın açık talebine bağlıdır. Yıllık toplamlar, bakiyeler ve yıl içi eşik aşımı birlikte değerlendirilir; tek havale limiti değildir.
Banco de España — Circular 4/2012
8. AB’nin 27 ülkesi için ulusal kaynak dizini
Aşağıdaki bağlantılar ülkenin AB kara para aklamayla mücadele kurallarına ilişkin bildirdiği ulusal düzenlemelere ve merkez bankasına erişim sağlar. EUR-Lex kayıtları geçmiş düzenlemeleri de içerebilir; tek başına güncel konsolide metin veya uygunluk onayı değildir. Vergi ve yatırım izinleri ilgili ülkenin yetkili kurumundan ayrıca doğrulanmalıdır.
EUR-Lex — National transposition measures · ECB — National central banks
27 ülkenin resmî kaynaklarını açın
9. Vergi, yatırım izni ve yaptırımlar ayrı kontrollerdir
Paranın transfer edilmesi, altta yatan geliri veya kazancı vergiden muaf yapmaz. Ücret, temettü, faiz, bağış ve satış kazancı farklı değerlendirilir. Türkiye ile hedef ülke arasındaki vergi anlaşmasının ilgili geliri ve kişiyi kapsayıp kapsamadığı ayrıca incelenmelidir; her ödeme için tek bir “Avrupa transfer vergisi” oranı verilemez.
T.C. Dışişleri Bakanlığı — Çifte vergilendirme
Şirket satın almak veya stratejik sektöre yatırım yapmak ulusal yabancı yatırım incelemesi gerektirebilir. Bankanın transferi kabulü satın alma izni değildir. Taraf, sahiplik/kontrol ilişkisi, banka ve işlem amacı yaptırımlar açısından da incelenmelidir. AB hesabı kullanılması bu kontrolleri ortadan kaldırmaz.
European Commission — Investment screening · European Commission — Sanctions
10. 2027’de ne değişiyor?
10 Temmuz 2027: AB 2024/1624 uygulanmaya başlayacak. Mal/hizmet ticaretinde nakit ödemeler en çok 10.000 avro olabilir; daha düşük ulusal sınırlar korunur. Mesleki olmayan gerçek kişiler arası ödemeler ve finansal kuruluşların işyerlerindeki ödeme/mevduatlar için istisnalar vardır. Bu, banka havalesi üst sınırı değildir.
2027 anlık avro ödemeleri: Avro kullanmayan AB ülkelerindeki kapsamdaki bankalar için alma ve ücret eşitliği tarihi 9 Ocak; gönderme ve alıcı doğrulama tarihi 9 Temmuz’dur. Ödeme/elektronik para kuruluşları için ayrıca 9 Nisan ve 9 Temmuz geçişleri bulunur. Kuruluş türü önemlidir; Türkiye’den her havalenin anında ulaşacağı anlamına gelmez.
ECB — Instant Payments Regulation
2028 notu: Yabancı yatırım taramasına ilişkin yeni AB 2026/1386 Tüzüğünün genel uygulama tarihi 17 Ocak 2028’dir. Bugünkü incelemede 2019/452 çerçevesi ve ulusal kurallar göz ardı edilmemelidir. “Yeni düzenleme yayımlandı” ile “bütün hükümleri bugün uygulanıyor” aynı anlama gelmez.
11. Birleşik Krallık, İsviçre ve diğer Avrupa ülkeleri
AB, Avrupa kıtasının tamamı değildir. Birleşik Krallık kendi kara para aklamayı önleme ve ödeme hizmeti kurallarını; İsviçre kendi mali aracı yükümlülüklerini uygular. Norveç’te AEA bağlantısı yanında ulusal mevzuat dikkate alınır. AB tarih ve istisnaları bu ülkelere otomatik uygulanmaz. Diğer AB dışı Avrupa ülkeleri için ülke özelinde inceleme gerekir.
HMRC — Money laundering responsibilities · FINMA — Combating money laundering · Finanstilsynet — Laws and regulations
TİCİS değerlendirmesi: Önce işlem dosyası, sonra transfer
Bizce başarılı bir uluslararası ödeme, yalnızca paranın hesaba ulaşmasıyla ölçülmez. Aynı işlemin banka incelemesinde, muhasebede ve yatırım dosyasında tutarlı açıklanabilmesi gerekir. Önce alıcıyı ve sözleşmeyi doğrulayın; ardından kaynak belgelerini, vergiyi ve gerekiyorsa izinleri netleştirin. Büyük işlemlerde gönderici ve alıcı bankanın belge beklentilerini transferden önce birlikte ele alın.
Banka bilgileri değiştiğinde talimatı önceden bilinen bir iletişim kanalından doğrulayın. Eşiklerden kaçınmak için işlemi yapay olarak bölmeyin; gerçek amacı farklı göstermeyin. TİCİS ticari araştırma ve hazırlığa destek verir. Transfer kararı ve icrası yetkili finansal kuruluşta; işlem özelindeki hukuki ve vergisel değerlendirme ilgili uzmanlardadır.
Transfer ve yatırım hazırlığınızı birlikte değerlendirelim
Genel bilgilendirmedir; kişiye veya işleme özel hukuk, vergi ya da yatırım tavsiyesi değildir. 5 Eylül 2026 itibarıyla kontrol edilen kaynaklara dayanır. İşlem tarihindeki güncel konsolide mevzuat ve kurum talimatları esas alınmalıdır.