TİCİS TURKIJE · 31.10.2026
31 oktober 2026 · Wekelijkse publicatie · TİCİS-beoordeling
Een fabrikant die aan een exporteur levert, kan bij bepaalde transacties steun voor valutaomzetting ontvangen zonder zelf op eigen naam te exporteren. Leveren aan een exporteur is op zichzelf niet voldoende: de leveringsrelatie, uitvoer en valutastroom moeten blijken uit documenten die bij de aanvraagroute passen. Deze gids volgt de instructie van 26 oktober 2026.
Wie kan in aanmerking komen?
Artikel 5 lid 6 regelt valutaverkopen namens ondernemingen die goederen leveren of produceren voor een exportintermediair. Deze route sluit vooruitbetalingen voor export uit. Als aan de documentatie- en overige voorwaarden is voldaan, wordt de steun rechtstreeks aan de leverancier of fabrikant betaald. Artikel 5 lid 15 biedt een aparte route voor actieve veredeling. De documenten en verantwoordelijkheden van beide routes mogen niet worden verward. [1]
Wat veranderde op 26 oktober?
Het formulier over de valutapositie is drie maanden geldig vanaf de documentdatum; de bank controleert de voorwaarden bij iedere aanvraag. Ondernemingen met een valutapositieratio boven 10% ontvangen geen steun. Bij artikel 5 lid 6 ondertekent en dient de leverancier de aanvraag- en positieformulieren in. Facturen voor leveringen onder exportvoorwaarde moeten de verkochte valuta dekken. Ook het beroepsactiviteitenbewijs van de beroepsorganisatie van de goedkeurende SMMM of YMM hoort bij het dossier. [1]
Dossier voor export via een intermediair
Het basisdossier volgens artikel 5 lid 6 omvat de verklaring van bijlage E, de overeenkomst voor export via een intermediair, douaneaangiften waarin de leverancier of fabrikant wordt genoemd en de bijbehorende facturen voor leveringen onder exportvoorwaarde, naast de aanvraag- en positieformulieren. De bank verifieert de leveringsrelatie en buitenlandse herkomst van de middelen. Een gewone binnenlandse verkoopfactuur vervangt dit dossier niet. [1]
Actieve veredeling: een andere procedure
Onder artikel 5 lid 15 dient de exporteur de aanvraag- en positieformulieren in. Bijlage F, de belastingdienstbrief over het vervallen van de uitgestelde btw-schuld en de betrokken facturen zijn vereist. De brief mag bij de aanvraag maximaal één jaar oud zijn. De tegenwaarde in lira gaat naar de exporteur; de steun gaat naar de leverancier. Bij beide routes worden de valutaverkoop- en steunlimieten van de leverancier aangesproken. [1]
Percentage, looptijd en limieten afzonderlijk controleren
De toelichting van de centrale bank van 28 september vermeldt een steunpercentage van 3% tot 31 januari 2027. Dat garandeert geen voortzetting daarna. De valutaverkooplimiet, het steunplafond en de resterende ruimte vereisen afzonderlijke controles; een gepubliceerd maximum is geen toegezegde betaling aan iedere onderneming. [2]
Bespreek bijzondere gevallen vooraf met de bank
Invoer zonder betaling, vooruitbetalingen, overboekingen via andere banken en herdisconteringsfinanciering moeten apart worden beoordeeld. Vooral ondernemingen die lenen onder bijlage 4 van de genoemde herdisconteringsregels ontvangen tijdens de kredietlooptijd geen steun. Deze beperking geldt niet automatisch voor alle herdisconteringskredieten. Onjuiste verklaringen en misbruik kunnen tot terugvordering en toegangsbeperkingen leiden. [1]
Aanbevelingen van TİCİS: één samenhangend dossier
Leg eerst vast voor welke transactie en in welke hoedanigheid u steun aanvraagt. Vermeld de aanvraagroute op het voorblad, zodat exporteur, fabrikant en bank dezelfde uitgangspunten hanteren. Laat uw accountant de financiële gegevens en geldigheid van formulieren controleren. Deze voorbereiding vervangt de officiële documentenlijst niet, maar zorgt dat de stukken elkaar onderbouwen.
Bewaar overeenkomst, facturen, aangiften, ontvangsten en bankcorrespondentie onder één transactiereferentie. Los verschillen in bedrijfsnaam, product, datum en bedrag op vóór de valutaverkoop. Vraag de actuele checklist van de bank en hoe de resterende limieten worden bevestigd. Benoem één dossierverantwoordelijke voor de afstemming tussen verkoop, boekhouding en treasury.
Spreek met de exporteur af wie de steun ontvangt en elk document voorbereidt. Laat de aanvraag geen achteraf bedachte extra handeling zijn. Behandel de uitkomst vóór betaling niet als zekere inkomsten; maak houdbare prijzen en de leveringsovereenkomst niet afhankelijk van die betaling.
TİCİS-beoordeling: gedocumenteerde relaties kunnen voordeel bieden
Volgens ons ligt de kans niet alleen in het steunpercentage. Een leverancier die consequent documenten deelt, productie traceerbaar registreert en financiële gegevens actualiseert, kan de voorbereiding beter beheersen. Die discipline kan ook het klantvertrouwen en de kwaliteit van andere financieringsgesprekken versterken.
Onderzoek eerst één exportgerelateerde transactie met volledige documentatie, in plaats van alle verkopen geschikt te achten. Maak van de met bank en accountant gecontroleerde voorbereiding een vaste interne checklist. TİCİS wil kansen zichtbaar maken zonder steun als automatisch recht of gegarandeerde betaling voor te stellen.
Officiële bronnen en actualiteit
Gebaseerd op de uitvoeringsinstructie van de Turkse centrale bank van 26 oktober 2026. Bronnen gecontroleerd op 31 oktober 2026. Algemene bedrijfsinformatie; bevestig de geschiktheid van uw transactie met uw bank en accountant.